Πόσα χρόνια κερδίζουμε εάν κόψουμε το κάπνισμα;

0
69

Περισσότεροι από οκτώ εκατομμύρια άνθρωποι πεθαίνουν κάθε χρόνο από το κάπνισμα, ενεργητικό και παθητικό. Παράλληλα έντονο προβληματισμό έχει δημιουργήσει στην ιατρική κοινότητα η εμφάνιση καπνικών προϊόντων με τους κινδύνους που εγκυμονούν.

Είναι γεγονός ότι το κάπνισμα είναι μια ακόμη επιδημία, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (Π.Ο.Υ), η οποία χρήζει άμεσης αντιμετώπισης. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Κατά του καπνίσματος που ήταν χθες, ο Π.Ο.Υ αναφέρει ότι το τσιγάρο είναι η κύρια  αιτία θανάτου, ασθένειας και πτώχευσης γι΄αυτό και το χαρακτηρίζουν ως μεγάλο κίνδυνο για τη δημόσια υγεία.

Παράλληλα αποτελεί τον αιτιολογικό παράγοντα για την εμφάνιση της χρόνιας αποφρακτικής πνευμονοπάθειας, του καρκίνου του πνεύμονα αλλά και πολλών καρδιαγγειακών παθήσεων.

«Ο καπνός του τσιγάρου περιέχει πάνω από 4.000 χημικές ουσίες, εκ των οποίων πάνω από 50 είναι καρκινογόνες και μια πληθώρα άλλων είναι τοξικές για τον ανθρώπινο οργανισμό.

Ειδικότερα ο καπνός του τσιγάρου περιέχει την εξαρτησιογόνο ουσία νικοτίνη, η οποία ανήκει στην ίδια κατηγορία με την κοκαΐνη και τα οπιοειδή», επισημαίνει η κ. Χριστίνα Γκόγκα, Πνευμονολόγος με εξειδίκευση στην επεμβατική πνευμονολογία,

Πώς δρα η νικοτίνη στον οργανισμό

Ο καπνός του τσιγάρου απορροφάται από τους πνεύμονες ταχέως. Σε κάθε εισπνοή διακινούνται μεγάλες ποσότητες νικοτίνης μέσω της πνευμονικής κυκλοφορίας, στο αρτηριακό αίμα με προορισμό τον εγκέφαλο. Με τη συστηματική χρήση της νικοτίνης αυξάνονται οι νικοτινικοί υποδοχείς στον εγκέφαλο. Έτσι, ο καπνιστής χρειάζεται προοδευτικά μεγαλύτερη ποσότητα της ουσίας για να διατηρούνται σταθερά τα επίπεδα ντοπαμίνης στον οργανισμό. Το καθημερινό κάπνισμα διατηρεί τα επίπεδα της νικοτίνης στο αίμα σε συγκεκριμένα επίπεδα. Οι διακυμάνσεις των επιπέδων αυτών δημιουργούν την ανάγκη για το επόμενο τσιγάρο (φαινόμενο ανοχής).

Εναλλακτικές καπνικές συσκευές

Πολλοί καπνιστές, στην προσπάθεια τους να αποφύγουν το συμβατικό τσιγάρο, καταφεύγουν σε άλλες καπνικές συσκευές οι οποίες ψευδώς θεωρούνται ασφαλέστερες από τις κλασικές.

Σε αυτές τις μορφές συμπεριλαμβάνονται τα θερμαινόμενα προϊόντα καπνού (HTPs) και τα ηλεκτρονικά τσιγάρα (e–cigarettes).

Τα HTPs θερμαίνουν τον καπνό και απελευθερώνουν νικοτίνη και άλλες τοξικές ουσίες μέσω αερολύματος, μιμούνται δηλαδή το συμβατικό τσιγάρο. Τα θερμαινόμενα προϊόντα καπνού, ενημερώνει ο ΕΟΔΥ, ότι περιέχουν πάνω από 20 επιβλαβείς ουσίες όπως οι νιτροζαμίνες και η ακεταλδεΰδη, που είναι αποδεδειγμένα καρκινογόνες.

Τα ηλεκτρονικά τσιγάρα, σε αντίθεση με τα HTPs δεν περιέχουν καπνό αλλά μόνο νικοτίνη. Οι επιδράσεις του ηλεκτρονικού τσιγάρου στον ανθρώπινο οργανισμό είναι ακόμα υπό διερεύνηση.

Σε κάθε περίπτωση επισημαίνεται ότι καμίας μορφής κάπνισμα δεν είναι ασφαλές, και η εισπνοή καπνού είναι επιβλαβής τόσο για τους καπνιστές όσο και για τους γύρω τους.

Νοσήματα σχετιζόμενα με το κάπνισμα

Δύο από τα βασικά νοσήματα που σχετίζονται με το κάπνισμα, ο καρκίνος του πνεύμονα και η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια είναι ιδιαίτερα θανατηφόρα σύμφωνα με τον Π.Ο.Υ.

Ο καρκίνος του πνεύμονα αποτελεί μια από τις κύριες αιτίες θανάτου παγκοσμίως και μαστίζει τους καπνιστές. Περισσότερο από το 80% των περιπτώσεων καρκίνου του πνεύμονα οφείλονται στο κάπνισμα.

Η χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια χαρακτηρίζεται από απόφραξη των βρόγχων ως απόρροια φλεγμονής τους από τον καπνό των τσιγάρων. Η νόσος εμφανίζεται συνήθως μετά τα 50 έτη, επηρεάζεται προοδευτικά η αναπνευστική λειτουργία, και οδηγεί σε χαμηλή ποιότητα ζωής λόγω των συμπτωμάτων (βήχας, παραγωγή πτυέλων, δύσπνοια, κόπωση), χρόνια αναπνευστική ανεπάρκεια ακόμη και θάνατο. Επί αυτού αποτελεί το τρίτο αίτιο θανάτου παγκοσμίως.
Σε παλαιότερη ελληνική μελέτη εκτιμήθηκε ότι το 8,4% των καπνιστών άνω των 30ετών πάσχουν από ΧΑΠ. Το κάπνισμα συνδέεται και με μια πληθώρα άλλων νοσημάτων όπως διάφοροι τύποι καρκίνου (στόματος, φάρυγγα, λάρυγγα, στομάχου, τραχήλου της μήτρας, παγκρέατος), εγκεφαλικά επεισόδια, στεφανιαία νόσο, αρτηριακή υπέρταση, καταρράκτη, διαταραχές του ανοσοποιητικού κ.α.

Τρόποι διακοπής καπνίσματος

Φαίνεται λοιπόν ότι το κάπνισμα είναι ένα χρόνιο νόσημα με ισχυρό αντίκτυπο στη δημόσια υγεία και χρήζει άμεσης αντιμετώπισης.

Το πρώτο βήμα είναι η επίσκεψη στο ιατρείο διακοπής καπνίσματος. Εκεί ο πνευμονολόγος θα διαμορφώσει το κατάλληλο εξατομικευμένο πρόγραμμα θεραπείας.

Η θεραπευτική προσέγγιση μπορεί να είναι συμβουλευτική, φαρμακευτική ή συνδυασμός των δύο. Ο συνδυασμός της συμβουλευτικής με τη φαρμακευτική θεραπεία προσφέρει καλύτερα αποτελέσματα στη διακοπή καπνίσματος. Σαν φαρμακευτική θεραπεία χρησιμοποιούνται τα εξής:

  • Υποκατάστατα νικοτίνης σε διάφορες μορφές (ρινικά σπρέι, τσίχλες, αυτοκόλλητα, εισπνεόμενα) και βοηθούν στην αντιμετώπιση των συμπτωμάτων στέρησης, ενισχύοντας την επιτυχή μακροχρόνια αποχή από το κάπνισμα.
  • Βουπροπριόνη, μια ουσία που έχει ντοπαμινεργικές και αδρενεργικές δράσεις.
  • Βαρενικλίνη, η οποία δρα μερικώς στους νικοτινικούς υποδοχείς, μειώνοντας έτσι την αίσθηση ευχαρίστησης του καπνίσματος.

Υπάρχουν λοιπόν ποικίλοι τρόποι να βοηθηθείτε στη διακοπή του καπνίσματος, ακόμη και αν δεν νιώθετε έτοιμοι να το επιχειρήσετε.

Η επιτυχημένη διακοπή, θα βελτιώσει τον τρόπο ζωής και θα αυξήσει το προσδόκιμο ζωής σας έως και 10 έτη.