Φερριτίνη, Αυτοάνοσα νοσήματα και Covid-19

0
100

Η φερριτίνη μας, μπορεί να μας δείξει αν θα νοσήσουμε σοβαρά από κορωνοϊό, διότι σε αυξημένα επίπεδα σχετίζεται με φλεγμονή, λοιμώξεις και κακοήθειες. Το ίδιο συμβαίνει και σε αυτοάνοσες ασθένειες. Οι ειδικοί λοιπόν εκτιμούν ότι τα υψηλά επίπεδα φερριτίνης ενδεχομένως να είναι ένδειξη σοβαρότερης νόσησης στην περίπτωση που ο ασθενής έχει προσβληθεί από τη νόσο COVID-19,όπως τονίζει η Ελένη Κομνηνού Ρευματολόγος, Διευθύντρια Κλινικής Αυτοάνοσων Ρευματικών Παθήσεων Μetropolitan General.

Σύμφωνα, λοιπόν, με μελέτη, η υπερβολική ποσότητα φερριτίνης (υπερφερριτιναιμία), προκαλεί μια αλυσιδωτή αντίδραση στον οργανισμό και το ανοσοποιητικό μας σύστημα που τελικά υπεραντιδρά. Αυτή η αλυσιδωτή αντίδραση λέγεται και “καταιγίδα Κυτταροκινών”. Για να καταλάβουμε, όμως, αυτή την αλυσιδωτή αντίδραση, που οδηγεί στο θάνατο ακόμα και  το 50% των ασθενών με κορωνοϊό, πρέπει πρώτα να γνωρίζουμε το σπουδαίο ρόλο της φερριτίνης στον οργανισμό μας και πως λειτουργεί.

Τι είναι η φερριτίνη

Πρόκειται για μια σημαντική ενδοκυτταρική πρωτεΐνη που αποθηκεύει το σίδηρο σε όλους τους οργανισμούς. Συνδέει ελεύθερα ιόντα αυτού του ιχνοστοιχείου, εξουδετερώνοντας τις τοξικές του ιδιότητες και αυξάνοντας τη διαλυτότητά του. Στη διαλυτή μορφή, το σώμα είναι σε θέση να καταναλώνει σίδηρο ανάλογα με τις εκάστοτε ανάγκες του, ιδίως για τη ρύθμιση του κυτταρικού μεταβολισμού του οξυγόνου.

Ωστόσο εάν δεν υπάρχει ισορροπία υπάρχουν προβλήματα. Έτσι τα χαμηλά επίπεδα φερριτίνης οδηγούν σε χαμηλότερες συγκεντρώσεις σιδήρου στον οργανισμό και στην εκδήλωση αναιμίας. Αντίθετα τα αυξημένα επίπεδα φερριτίνης ή υπερφερριτιναιμία υποδηλώνουν την παρουσία ιών και βακτηρίων στο σώμα. Η υπερφερριτιναιμία μπορεί επίσης να προκληθεί από γενετική μετάλλαξη, η οποία οδηγεί σε νευρολογικές διαταραχές και προβλήματα όρασης.

Ο ρόλος της φερριτίνης στο ανοσοποιητικό σύστημα 

Πρόσφατες μελέτες έδειξαν ότι η φερριτίνη μπορεί να ενεργοποιήσει τα μακροφάγα, είδος λευκών αιμοσφαιρίων του ανοσοποιητικού συστήματος που παίζουν καίριο ρόλο στην ενδογενή ανοσία. Τα μακραφάγα μας  ουσιαστικά είναι η πρώτη γραμμή άμυνας του οργανισμού μας.

Η σύνθεση της φερριτίνης ρυθμίζεται από κυτοκίνες. Θα μου πείτε τι είναι πάλι αυτό και θα έχετε δίκιο. Οι κυτοκίνες, λοιπόν, είναι πεπτίδια που παίζουν κύριο ρόλο στον έλεγχο της ανοσολογικής απόκρισης, της φλεγμονής, της αιμοποίησης, της επούλωσης και ρυθμίζουν τη φυσιολογική λειτουργία των κυττάρων στο σώμα.

Η “καταιγίδα Κυτταροκινών”

Όταν ενεργοποιηθούν τα μακροφάγα αρχίζουν να εκκρίνουν κυττοκίνες, που ρυθμίζουν την ανοσία μας. Αυτές σε χαμηλές συγκεντρώσεις, βοηθούν τον οργανισμό να προστατευθεί από ιούς και βακτήρια. Σε υψηλά επίπεδα, όμως, η λεγόμενη “καταιγίδα κυτταροκινών”, μπορεί να είναι θανατηφόρα για το 50% των ασθενών και ειδικά όταν πρόκειται για ηλικιωμένους.

Με αυτό το μηχανισμό λοιπόν, η φερριτίνη αυξάνεται (υπερφερριτιναιμία). Αυτή η κατάσταση λοιπόν, η υπερφερριτιναιμία, έχει αποδειχθεί ότι σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο για μεγαλύτερη νοσηρότητα και ανεπιθύμητο τελικό αποτέλεσμα, που αφορά και στη νόσο COVID-19. Ο στόχος των ειδικών, τώρα, είναι να βρούνε τον τρόπο για να αντιμετωπίσουν αυτή την κατάσταση.

Μάλιστα η υπερφερριτιναιμία έχει μελετηθεί επισταμένως και έχει διαπιστωθεί ότι: «στο 50% των περιπτώσεων οι ασθενείς με υπερβολικά επίπεδα φερριτίνης πεθαίνουν. Στην πραγματικότητα, αυτό που βλέπουμε αυτήν τη στιγμή με τη νέα λοίμωξη από τον κορωνοϊό θυμίζει την κατάσταση με το σύνδρομο υπερφερριτιναιμίας».

Στο εργαστήριο Αυτοανοσίας του Πανεπιστημίου της Αγίας Πετρούπολης, ήδη αναζητούν τρόπο να μειώσουν τα κυκλοφορούντα επίπεδα της φερριτίνης στο αίμα. Επίσης, μελετούν πιθανές μεθόδους αναστολής της σύνθεσης του CD163 και άλλων σηματοδοτικών μορίων των μακροφάγων, με τη βοήθεια αντισωμάτων. Παρόμοιες προσπάθειες γίνονται και από άλλες ερευνητικές ομάδες ανά τον κόσμο.