ΚΛΙΜΑΚΑ: 70 αυτοκτονίες μέσα σε Νοσοκομεία και Μονάδες Υγείας. Τι πρέπει να γίνει

0
43

Οι αυτοκτονίες μέσα στα νοσοκομεία είναι ένα θέμα που σοκάρει και προκαλεί πολλά ερωτηματικά. Πως έγινε; Δεν τον είδε κάνεις; Μα… μέσα στο νοσοκομείο; Τις τελευταίες ημέρες άλλες τρείς αυτοκτονίες προστεθήκαν στον μακρύ κατάλογο των αυτοχείρων που πήδηξαν από κάποιο μπαλκόνι κλινικής ή αυτοτραυματίστηκαν θανάσιμα.

Και εάν κάποιος βιαστεί να αποδώσει αυτά τα τραγικά περιστατικά στην πανδημία, θα εκπλαγεί με την απάντηση από τους ειδικούς του Παρατηρητηρίου Αυτοκτονιών του Κέντρου για την Πρόληψη της Αυτοκτονίας, της ΚΛΙΜΑΚΑΣ καθώς συμφώνα με τα στοιχεία δεν έχει αυξηθεί αυτό το ποσοστό  τον τελευταίο χρόνο (https://www.klimaka.org.gr/covid19-mme-aftoktonia-pandimia/).

Από το 2012 έχουν καταγραφεί τουλάχιστον 70 αυτοκτονίες σε νοσοκομεία της χώρας, εκ των οποίων οι 7 από την αρχή του 2021. Ειδικότερα, στο Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Πατρών έχουν γίνει 5 αυτοκτονίες από το 2015, στο Γενικό Νοσοκομείο Βόλου 5 αυτοκτονίες από το 2013 και 2 αυτοκτονίες στο Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας από το 2018, σύμφωνα πάντα με την ΚΛΙΜΑΚΑ.

Τι φταίει λοιπόν και οι ψυχικά ασθενείς-διότι γι΄αυτούς πρόκειται- κάνουν το απονενοημένο διάβημα; Και τι επιπτώσεις έχουν αυτές οι τραυματικές εμπειρίες στους ίδιους τους εργαζόμενους;

Σύμφωνα με τους ειδικούς  η αυτοκτονία μέσα σε ένα νοσοκομείο, αποτελεί απαράδεκτο γεγονός για την ιατρική κοινότητα και τους ευρύτερους συντελεστές του συστήματος υγείας, γι΄αυτό η πρόληψη της αυτοκτονίας θα έπρεπε να αποτελεί κύριο καθήκον των μονάδων υγείας και των νοσηλευτικών ιδρυμάτων.

Ενδεικτικό είναι ότι το 95% αυτών των αυτοκτονιών θα μπορούσαν να έχουν προληφθεί. Η διενέργεια μίας ψυχολογικής αυτοψίας μπορεί να αναδείξει εκείνα τα μέτρα πρόληψης που θα μπορέσουν να ελαχιστοποιήσουν τις πιθανότητες να συμβεί ξανά κάτι αντίστοιχο. Παράλληλα, η εφαρμογή μίας τέτοιας διαδικασίας θα λειτουργήσει υποστηρικτικά στους εμπλεκόμενους επαγγελματίες, οι οποίοι βιώνουν το φορτίο μίας αυτοκτονίας.

Για όλους τους παραπάνω λόγους το παρατηρητήρια Παρατηρητηρίου Αυτοκτονιών επισημαίνει- για άλλη μια φοράτην αναγκαιότητα διερεύνησης αυτών των περιστατικών και την κρισιμότητα της ανάδειξης των μέτρων και των διαδικασιών που θα μπορούσαν να έχουν λειτουργήσει άμεσα προληπτικά και αποτρεπτικά.

Τι πρέπει να γίνει

Η αξιολόγηση του κινδύνου αυτοκτονίας νοσηλευόμενων ασθενών και η εφαρμογή των κατάλληλων μέτρων ασφαλείας που βασίζονται σε αυτήν την εκτίμηση θα ήταν προαπαιτούμενη μίας γενικής περίθαλψης. Η αναγνώριση και αξιολόγηση του κινδύνου αυτοκτονίας και της μεταβλητότητάς του, η διαρκής ψυχιατρική παρακολούθηση της κλινικής εικόνας του ασθενούς, η πρόληψη επιδείνωσης της συμπτωματολογίας του αποτελούν συνιστώσες, οι οποίες, εκτός των άλλων, συγκροτούν την έννοια της προβλεψιμότητας, δομικού συστατικού της σύγχρονης ψυχιατρικής. Σύμφωνα και με τη διεθνή βιβλιογραφία, είναι απαραίτητη η εκτίμηση των εξής παραγόντων που σχετίζονται με τον ενδονοσοκομειακό αυτοκτονικό κίνδυνο:

-συντελεστές της φροντίδας του ασθενούς (θεραπευτικοί παράγοντες),

-λειτουργικοί παράγοντες της Μονάδας,

-κτιριακές εγκαταστάσεις

-η εποπτεία των διαδικασιών παρακολούθησης του ασθενούς και της αλληλεπίδρασης με το προσωπικό.

Ειδικότερα για τα Τμήματα Επειγόντων των Νοσοκομείων, απαιτείται, πλέον, η ανάληψη ευθυνών και πρωτοβουλιών, δεδομένου ότι υπάρχουν καθολικές οδηγίες σε διεθνές επίπεδο, από ετών, για ένταξη της αξιολόγησης του αυτοκτονικού κινδύνου στο στάδιο της γενικής αξιολόγησης, ανεξαρτήτως του αρχικού αιτήματος του ασθενούς.

Επιπτώσεις και στους εργαζόμενους

Η εφαρμογή των αναφερόμενων διαδικασιών μπορούν, ανάλογα, να λειτουργήσουν προστατευτικά όχι μόνο για τον ψυχιατρικό ασθενή αλλά και για το ιατρονοσηλευτικό προσωπικό. Η απουσία αυτών των προληπτικών μέτρων επιβαρύνει σημαντικά τους επαγγελματίες και ιδιαίτερα σε αντίστοιχα περιστατικά, όπου οι συναισθηματικές και επαγγελματικές επιπτώσεις στους εργαζόμενους είναι σοβαρές.

Είναι σαφές, σύμφωνα και με την επιστημονική μας γνώση και εμπειρία, ότι υπάρχουν αποτελεσματικές παρεμβάσεις, οι οποίες μπορούν να λειτουργήσουν καταλυτικά στην αύξηση του επιπέδου ασφάλειας των μονάδων υγείας και στην πρόληψη της αυτοκτονίας νοσηλευομένων ασθενών, μέσω της διαμόρφωσης ειδικών συνθηκών νοσηλείας καθώς και τη σχετική εκπαίδευση του ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού.

Ανάγκη για άμεσα μέτρα από το υπουργείο Υγείας

Η αντιμετώπιση της αυτοκτονίας δεν είναι μια απλή διαδικασία, καθώς απαιτεί ένα συνδυασμό ενεργειών και σύνθετων παρεμβάσεων. Εντούτοις, η αυτοκτονία μπορεί να προληφθεί με κατάλληλες στρατηγικές τόσο σε επίπεδο κοινότητας και δομών, όσο και σε επίπεδο χάραξης πολιτικών παρεμβάσεων. Σ’ αυτή τη βάση, τόσο η πολιτική ηγεσία και οι αρμόδιες υπηρεσίες όσο και οι κοινότητες των επαγγελματιών υγείας οφείλουν να αναγνωρίσουν την αναγκαιότητα λήψης βασικών μέτρων και στρατηγικών χαμηλού κόστους στο πεδίο της πρόληψης της αυτοκτονίας και να αναλάβουν τις ευθύνες τους.