Το 70% των «θεριακλήδων» δεν έχει πρόσβαση στα ιατρεία διακοπής καπνίσματος

0
69

Δυσοίωνα είναι τα στοιχεία για τους καπνιστές σε σχέση με την πανδημία. Πάνω από το 70% των 1,3 δισ. χρηστών καπνού (κάπνισμα) παγκοσμίως δεν έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες διακοπής του, με το χάσμα να επιδεινώνεται περαιτέρω τον τελευταίο χρόνο καθώς οι επαγγελματίες υγείας και κυρίως οι πνευμονολόγοι, έχουν αφοσιωθεί στην αντιμετώπιση της πανδημίας COVID-19. Την ίδια ώρα οι ειδικοί επισημαίνουν ότι οι καπνιστές έχουν αυξημένο κίνδυνο εισαγωγής σε εντατική από Covid-19.

Δεν είναι τυχαίο λοιπόν που για πρώτη φορά φέτος η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία (Ε.Π.Ε) και η Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία (Ε.Κ.Ε.) υλοποιούν από κοινού και υπό την αιγίδα του Δήμου Αθηναίων, καίριες πρωτοβουλίες ενημέρωσης, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καπνίσματος (31η Μαΐου), που έχει κεντρικό μήνυμα αυτή τη χρονιά «Δεσμεύομαι και Σταματώ».

Η παρουσίαση των δράσεων αυτών αλλά και σημαντικών δεδομένων σχετικά με τις επιπτώσεις του καπνίσματος, ιδιαίτερα εν καιρώ πανδημίας, και τη σημασία της διακοπής του, πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο συνέντευξης τύπου, με την ευγενική χορηγία της Pfizer Hellas, η οποία φιλοξενήθηκε στο Σεράφειο του Δήμου Αθηναίων (Εχελιδών 19 & Πειραιώς 144), παρουσία του Αντιδημάρχου Υγείας και Παιδείας του Δήμου Αθηναίων, κ. Εμμανουήλ Καλαμπόκα, Μαιευτήρα – Χειρουργού Γυναικολόγου, Διδάκτορα του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Ο κ. Καλαμπόκας αναφέρθηκε στο μνημόνιο συνεργασίας που έχει υπογραφεί μεταξύ του Δήμου Αθηναίων και της ΕΠΕ με στόχο την πρόληψη των λοιμώξεων του αναπνευστικού συστήματος και του καπνίσματος, καθώς και τη διακοπή του καπνίσματος και την αντιμετώπιση των λοιμώξεων του αναπνευστικού και δη της πανδημίας. Γι’ αυτό και η Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καπνίσματος θα εορταστεί με φωταγώγηση του σιντριβανιού της Ομόνοιας, με διενέργεια webinar για την πρόληψη του εφηβικού καπνίσματος και λειτουργία ιατρείων διακοπής καπνίσματος από την ΕΠΕ τον Ιούνιο.

Συνεργασία μεταξύ Ε.Π.Ε και Ε.Κ.Ε 

Ο Πρόεδρος Ε.Π.Ε, Στυλιανός Λουκίδης, Καθηγητής Πνευμονολογίας ΕΚΠΑ, Β’ Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική ΓΝΑ «Αττικόν», κατά την έναρξη της συνέντευξης τύπου υπογράμμισε ότι «Η σημερινή εκδήλωση σηματοδοτεί την έναρξη μιας σημαντικής συνεργασίας μεταξύ της Ε.Π.Ε και της Ε.Κ.Ε για την προάσπιση της Δημόσιας Υγείας. Μιας συνεργασίας, που αναδεικνύει ακόμα περισσότερο την ανάγκη για συστράτευση όλων των εμπλεκόμενων φορέων με στόχο την καταπολέμηση του καπνίσματος, ενός προδιαθεσικού και επιβαρυντικού παράγοντα για πολλά από τα αναπνευστικά και καρδιολογικά νοσήματα.

Και προς αυτή την κατεύθυνση, είναι μεγάλη χαρά μου να αναγγείλω ότι η Ε.Π.Ε έχει αποφασίσει τη δημιουργία παράλληλου Συμβουλίου Ελέγχου του Καπνού & Περιβάλλοντος, στα πρότυπα του αντίστοιχου της Ευρωπαϊκής Πνευμονολογικής Εταιρείας (ERS-TCC). Το Συμβούλιο θα συνεδριάζει αυτόνομα και θα συνεπικουρεί την εταιρεία στις αποφάσεις και τις δράσεις της σε αυτά τα δύο θέματα».

Ενημέρωση για την βλαπτική επίδραση του καπνίσματος 

Ο κ. Ιωάννης Κανακάκης, Πρόεδρος της ΕΚΕ και Διευθυντής της Θεραπευτικής Κλινικής του ΓΝΑ «Αλεξάνδρας», δήλωσε ότι «Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά του Καπνίσματος, εγκαινιάζουμε σήμερα την συνεργασία μας με την Ε.Π.Ε, με κοινό στόχο την ενημέρωση του κοινού για την βλαπτική επίδραση του καπνίσματος στους πνεύμονες και το καρδιαγγειακό σύστημα. Στο πλαίσιο αυτό, πραγματοποιείται και ειδική εκστρατεία ενημέρωσης για το παθητικό κάπνισμα και τα οφέλη από την διακοπή του καπνίσματος. Επιπλέον, ως Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία τα τελευταία χρόνια έχουμε εστιάσει στην ενημέρωση και εκπαίδευση των νέων, ξεκινώντας από την σχολική ηλικία με ένα διαδραστικό πρόγραμμα δίνοντας από κοινού μήνυμα ζωής χωρίς εξαρτήσεις. Αυτές μας οι προσπάθειες, έχουμε την πεποίθηση ότι θα ενδυναμωθούν και θα συνεχιστούν με επιτυχία μέσα από τη συνεργασία μας με την ΕΠΕ».

Το 70% των χρηστών δεν έχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες διακοπής του καπνίσματος

Η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Πνευμονολογίας Ιατρικής Σχολής Ε.Κ.Π.Α, Παρασκευή Κατσαούνου, Μέλος ΔΣ Ε.Π.Ε, τ. Πρόεδρος της Ομάδας Διακοπής Καπνίσματος & Ιατρικής Εκπαίδευσης της E.R.S, ανέφερε σχετικά: «Επί του παρόντος, πάνω από το 70% των 1,3 δισ. χρηστών καπνού παγκοσμίως δεν έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες διακοπής του καπνίσματος. Αυτό το χάσμα επιδεινώθηκε περαιτέρω τον τελευταίο χρόνο καθώς οι επαγγελματίες υγείας, και δη οι πνευμονολόγοι, έχουν αφοσιωθεί στην αντιμετώπιση της πανδημίας COVID-19. Γι’ αυτό και ο ΠΟΥ φέτος έχει επικεντρώσει την επικοινωνία της Παγκόσμιας Ημέρας στην ενδυνάμωση 100 εκατ. χρηστών καπνού να κάνουν μια προσπάθεια διακοπής, δημιουργώντας δίκτυα υποστήριξης και αυξάνοντας την πρόσβαση στις υπηρεσίες διακοπής του καπνίσματος, σύμφωνα και με τις δεσμεύσεις της ΕΠΕ (www.denkapnizo.org).

Αυτό θα επιτευχθεί αυξάνοντας τις υπάρχουσες υπηρεσίες, καθώς και λανσάροντας καινοτόμες ψηφιακές υπηρεσίες, βασιζόμενοι σε επικαιροποιημένα στοιχεία, όπως για παράδειγμα το Ευρωπαϊκό Horizon Πρόγραμμα Εurest-plus, στα στοιχεία του οποίου βασίστηκε η έκθεση αξιολόγησης της ΤPD και στο οποίο συμμετέχουμε ως Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και ERS».

Sars-Cov-2 και η βαρύτητα της νόσου

Η Πνευμονολόγος, Ζαφειρία Μπαρμπαρέσσου, Συντονίστρια Ομάδας Διακοπής Καπνίσματος & Προαγωγής της Υγείας της Ε.Π.Ε, ανέφερε ότι: «Στο επίκεντρο του επιστημονικού ενδιαφέροντος, βρίσκεται η συζήτηση για το αν το κάπνισμα συσχετίζεται με αυξημένη πιθανότητα προσβολής από το Sars-Cov-2 ή με τη βαρύτητα της νόσου. Σύμφωνα με επιστημονικά δεδομένα από peer-reviewed μελέτες, μέχρι σήμερα δεν υπάρχει καμία ισχυρή απόδειξη ότι οι καπνιστές προστατεύονται από την μόλυνση με τον ιό.

Αντιθέτως, μάλιστα, αναδεικνύονται ολοένα αυξανόμενα δεδομένα, που σχετίζουν τους καπνιστές με σοβαρότερη νόσο και χειρότερη πρόγνωση και εξήγησε τους μηχανισμούς συσχέτισης. Επιπλέον, οι καπνιστές έχουν αυξημένο κίνδυνο μόλυνσης, καθώς αφαιρούν τη μάσκα και επειδή αγγίζουν με τα δάκτυλα συχνά το πρόσωπο και το στόμα έχοντας προηγουμένως αγγίξει άλλα δυνητικά μολυσμένα αντικείμενα (αναπτήρες, σπίρτα)».

Ασθενείς με Covid-19

Τη σχέση του καπνίσματος με τον COVID-19 ανέλυσε ο κ. Κωνσταντίνος Τούτουζας, Γραμματέας Ε.Κ.Ε, Καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ, Α’ Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική, ΓΝΑ «Ιπποκράτειο», επισημαίνοντας πως: «Από 18 μελέτες, στις οποίες συμπεριλάβαμε 6.310 ασθενείς, φάνηκε ότι το κάπνισμα αυξάνει τον κίνδυνο για βαρύτερη νόσο κατά 34%.

Η συσχέτιση του καπνίσματος με αυξημένη πιθανότητα θανάτου δεν ήταν στατιστικά σημαντική. Βρέθηκε, επίσης, ότι τόσο η ηλικία, όσο και η συχνότητα του σακχαρώδη διαβήτη είχαν αρνητικές συσχετίσεις με τον κίνδυνο για βαρύτερη νόσο, δηλαδή ο ρόλος του καπνίσματος ως παράγοντας κινδύνου ήταν σημαντικότερος σε νέους ασθενείς χωρίς σακχαρώδη διαβήτη».

 Επιστήμη και αποδεικτικά στοιχεία

Η Πνευμονολόγος, Α’ Κλινική Εντατικής Θεραπείας ΕΚΠΑ, Γ.Ν.A «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ», Μάρθα Ανδρίτσου Συντονίστρια Ομάδας Διακοπής Καπνίσματος & Προαγωγής της Υγείας της Ε.Π.Ε αναφέρθηκε στα καινούργια καπνικά προϊόντα και τη χρήση τους ως εργαλεία διακοπής του καπνίσματος.

«Ο  ΠΟΥ και η Ευρωπαϊκή Πνευμονολογική Εταιρεία (ERS) δεν αποδέχονται τα καινούργια καπνικά ως εργαλεία διακοπής (ERS and tobacco harm reduction ERJ 2019) – θέση την οποία ενστερνίζεται και η Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία -, υποστηρίζοντας ότι η χρήση τους υπονομεύει τη διακοπή του καπνίσματος και την ιατρική μεθοδολογία που υποδεικνύουν οι διεθνείς οδηγίες για αυτό το στόχο, όπως είναι ο συνδυασμός συμβουλευτικής και φαρμακευτικής αγωγής. Στο πλαίσιο αυτό, τόσο η ERS όσο και η ΕΠΕ δε δέχονται ως μέλη τους άτομα που έχουν σύγκρουση συμφερόντων με την καπνοβιομηχανία».

Νέα καπνικά προϊόντα

Στα νέα καπνικά προϊόντα αναφέρθηκε και ο κ. Χαράλαμπος Βλαχόπουλος, Καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ, Α’ Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική, ΓΝΑ «Ιπποκράτειο», τονίζοντας ότι «Τα συστήματα θέρμανσης καπνού δεν είναι μέθοδος διακοπής καπνίσματος και χρησιμοποιούνται από εκείνους που επιλέγουν να συνεχίσουν το κάπνισμα. Τα δεδομένα που αφορούν την καρδιαγγειακή ασφάλεια των συσκευών θέρμανσης καπνού είναι μέχρι στιγμής λίγα. Είναι εύλογο να υποθέσει κανείς ότι η χρήση τους συνεπάγεται κάποιου βαθμού αύξηση του κινδύνου.

Πρόσφατη μελέτη της Α΄ Πανεπιστημιακής Καρδιολογικής Κλινικής έδειξε ότι, όπως και στην περίπτωση των ηλεκτρονικών τσιγάρων, τα προϊόντα θερμαινόμενου καπνού αυξάνουν άμεσα την αορτική σκληρία. Αυτό που πρέπει παντοιοτρόπως να τονίζεται είναι ότι ο όρος “τροποποιημένος” κίνδυνος δεν είναι συνώνυμος της απουσίας κινδύνου.»